Zdrowie

W tym dziale omawiamy wpływ hałasu na zdrowie psychiczne i fizyczne.

Czego nie słychać, a szkodzi

autor: Grzegorz Bogusz
06/07/202606/07/2026

Czy może nam szkodzić hałas, którego nie jesteśmy w stanie usłyszeć? Najnowsze, niezwykle rygorystyczne badanie przeprowadzone przez zespół neuronaukowców z kanadyjskiego Uniwersytetu MacEwana dostarczyło twardych,… Czytaj dalej »Czego nie słychać, a szkodzi

WHO kontra hałas

autor: Grzegorz Bogusz
24/02/202627/02/2026

Głośna muzyka w słuchawkach to dla wielu osób metoda na odcięcie się od irytujących hałasów w otoczeniu. Niestety, fakt, że jakiś hałas brzmi subiektywnie przyjemnie… Czytaj dalej »WHO kontra hałas

Europa w cieniu dźwiękowego smogu

autor: Grzegorz Bogusz
22/02/2026

Najnowszy raport Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) na lata 2025/2026 kreśli obraz kontynentu, który utonął w kakofonii dźwięków, płacąc za to najwyższą możliwą cenę – własnym… Czytaj dalej »Europa w cieniu dźwiękowego smogu

Nauka o szkodliwości hałasu

autor: Karol Michalski
28/06/202528/06/2025

Lista wymiernych strat wywoływanych przez hałas, staje się tym dłuższa, im dłużej naukowcy zajmują się badaniem jego wpływu na ludzi. Już przed stu laty wiedziano,… Czytaj dalej »Nauka o szkodliwości hałasu

Co boli od hałasu?

autor: Grzegorz Bogusz
31/05/202507/06/2025

O tym, że od hałasu bolą uszy i głowa wiedzą prawdopodobnie wszyscy. Istnieją jednak inne objawy bólowe wynikające z bycia długotrwale narażonym na zbyt głośne… Czytaj dalej »Co boli od hałasu?

Jak hałas pozbawia nas energii

autor: Grzegorz Bogusz
01/05/202502/05/2025

Stałe pobudzenie układu nerwowego hałasem przekłada się na obniżenie jakości życia w bardzo konkretny sposób: przebywając w zbyt głośnym otoczeniu będziemy stale zmęczeni. Za takie… Czytaj dalej »Jak hałas pozbawia nas energii

Co hałas robi dzieciom w szkole

autor: Grzegorz Bogusz
30/11/2024

Hałas powstający w szkole ma specyficzne uwarunkowania. Przede wszystkim nie należy traktować go w sposób oderwany od całkowitego doświadczania przez dzieci hałasu w ciągu doby… Czytaj dalej »Co hałas robi dzieciom w szkole

Na co można zachorować od hałasu

autor: Grzegorz Bogusz
25/03/202425/03/2024

Powszechnie znaną konsekwencją przebywania w hałasie jest uszkodzenie lub całkowita utrata słuchu. Jednakże dolegliwości i chorób wywoływanych przez hałas jest znacznie więcej i mogą dotyczyć… Czytaj dalej »Na co można zachorować od hałasu

Hałas – cichy zabójca

autor: Grzegorz Bogusz
13/05/2023

Diagnozowanie dolegliwości i chorób powstałych w wyniku narażenia na hałas to żmudna droga prowadząca najczęściej od drzwi do drzwi gabinetów lekarskich. Tymczasem wyniki badań, ilustrujące… Czytaj dalej »Hałas – cichy zabójca

Czy do hałasu można się przyzwyczaić

autor: Grzegorz Bogusz
06/05/202307/05/2023

Hałas, jako zanieczyszczenie niewidoczne, niemożliwe do rzetelnego oszacowania bez specjalistycznych urządzeń pomiarowych, umyka uwadze wielu osób. Nie znaczy to jednak, że nie wyrządza szkód, gdyż… Czytaj dalej »Czy do hałasu można się przyzwyczaić

Logowanie
Rejestracja

Jestem ofiarą hałasu. Co zrobić? W jaki sposób zebrać dowody świadczące o narażeniu na hałas w miejscu zamieszkania? Gdzie szukać…
Ogrodzenie izolujące od hałasu – czy jest możliwe? Czy na prywatnej posesji da się zastosować ekrany akustyczne? - to pytanie zadaje sobie wiele…
Dlaczego rozmowa nie działa? Długi weekend majowy otwiera sezon personalnych konfliktów o hałas. To właśnie wtedy zderzają się wizje…
Myjnia pod oknami Całodobowy hałas samoobsługowej myjni samochodowej to codzienność rodziny z Ostrowska na Podhalu. Postawiono ją dokładnie…
Jak postarać się o ekrany akustyczne Stale narastający ruch samochodowy sprawia, że warunki akustyczne w danym miejscu, dotychczas adekwatne do życia,…

Adam on Jestem ofiarą hałasu. Co zrobić?
Warto sprawdzić co będzie planowane w sąsiedztwie w powstających w
Kubaa on Tak, wieś jest głośna
Radlin ul. Rymera możecie zobaczyć co to jest hałas. Radlin jest
Jaga on Ministerstwo i „zwalczanie orzeczeń sądowych”
Boisko to jedno a ja od 3 lat zamieszkałam na placu zabaw. Mój dom
Grzyboj on Tak, wieś jest głośna
Wszyscy nam mówią, "wyprowadźcie się na wieś" bo już nie
Matt on Dlaczego rozmowa nie działa?
Łatwo rozwiązać taki dylemat. Wystarczy nie zatajać przed

Crossy, quady w lasach – wzory pism

Do adekwatnego Nadleśnictwa i właściwej Gminy możemy zwrócić się z wnioskiem o podjęcie działań mających na celu ukrócenie problemu z hałasem i zniszczeniami od crossów i quadów w lasach. W tym artykule omówiliśmy jak to zrobić. Jazda crossami i quadami po lasach jest jednoznacznie nielegalna. Nie ma znaczenia, czy odbywa się w lesie państwowym czy prywatnym (Ustawa o lasach w art. 29 odnosi się do „lasów” jako całości, niezależnie od formy własności). Z uwagi na dewastację roślinności leśnej i płoszenie zwierząt jest zawsze zakazana. Niska skuteczność wykrywania sprawców crossowych i quadowych zniszczeń oraz hałasu w lasach, której świadomość ma większość z nas, jest frustrująca nie tylko dla ludzi zgłaszających te wykroczenia. Z bezpośrednich rozmów z policjantami w terenie wiemy, że także wielu z nich czuje złość i bezradność w sytuacjach, kiedy nie mają ani odpowiedniego sprzętu, ani wystarczającej liczby funkcjonariuszy w zespole, żeby móc szybko zidentyfikować i zatrzymać osoby dokonujące dewastacji. Od obwiniania służb i wytykania im bierności sytuacja się nie poprawi, ale od wspólnego działania – owszem. Dlatego przygotowaliśmy ten artykuł omawiający jakie działania może podjąć każda zainteresowana osoba. Czego potrzebują służby żeby działać skutecznie? Crossów i quadów nie da się łapać na piechotę ani Kią. Bez odpowiedniej liczby funkcjonariuszy nie ma kto prowadzić obserwacji w terenie, aby przyłapać sprawców na gorącym uczynku lub zgromadzić dowody na notoryczne łamanie prawa przez konkretne osoby – a to częsty scenariusz. Fotopułapki kosztują, drony kosztują. Jedno i drugie znowuż ktoś musi obsługiwać, a za swoją pracę musi dostać zapłatę. Sedno sprowadza się więc do pieniędzy. W budżecie gminnym mogą znaleźć się środki na tzw. celowy fundusz wsparcia Policji z określeniem na co konkretne pieniądze mają być przeznaczone (art. 13 ustawy o Policji). Mieszkańcy wręcz mają prawo wnioskować do Gminy o utworzenie takiej puli finansowej, jeśli naprawdę chcą doprowadzić do rozwiązania problemu. Lasy Państwowe, utrzymujące Straż Leśną, która ma na terenach leśnych takie same kompetencje jak Policja, także mogą wydawać środki na tzw. „zabezpieczenie infrastruktury niezbędnej do ochrony lasu”, czyli na przykład systemy monitoringu. Jednakże zarówno Gmina jak i Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych bądź konkretne nadleśnictwo po prostu muszą wiedzieć, że ludzie naprawdę chcą tych wydatków i skuteczniejszego działania, które z nich wyniknie. Oto co zrobić, żeby się dowiedziały. Dziecko ciągnięte na sankach za quadem podczas nielegalnej jazdy po lesie. Do kogo zgłaszamy? NADLEŚNICTWO to właściciel oraz zarządca gruntu. Jego głównym celem jest ochrona biologiczna i techniczna lasu. Nadleśniczy dysponuje ograniczonymi środkami. Jeśli otrzymuje jedno zgłoszenie na rok, to nie ma uzasadnienia dla wydania środków na infrastrukturę do walki z crossami i quadami. Jeśli otrzymuje 20 zgłoszeń w miesiącu z jednego oddziału leśnego, ma twardy dowód w dokumentacji, by wystąpić o środki na zabezpieczenia terenowe. GMINA to gospodarz społeczności, działa na podstawie nacisku społecznego. Im więcej pism od mieszkańców, tym bardziej temat „dzikiej jazdy” staje się punktem w budżecie lub planie pracy Straży Gminnej. Gmina może również wystąpić z oficjalnym pismem do Nadleśnictwa lub Policji o zwiększenie częstotliwości patroli w danym rejonie albo przekazać fundusze na wspomniane już wcześniej celowe wsparcie Policji lub Straży Gminnej. Każde pismo wysłane do Nadleśnictwa lub Gminy zostanie zarejestrowane. Urzędnik ma obowiązek odpowiedzieć na każdy wniosek. Jeśli pisma nie przychodzą, Gmina nie ma podstaw aby przeznaczać środki na walkę z ludźmi, którzy dewastują lasy. Jest bardzo mało prawdopodobne, że zrobi to z własnej woli, ponieważ jest strukturą samorządową utworzoną po to, by reagować na potrzeby mieszkańców, a urzędnik nie może wydać złotówki, jeśli nie ma wniosku bądź analizy, które uzasadniałyby wydatek jako potrzebę społeczną. Dopóki więc nie ma potrzeb i wniosków, to nie ma reakcji. Co napisać w piśmie, czego oczekiwać? Czym bardziej konkretne i rzetelne będzie zgłoszenie, tym lepszy przyniesie rezultat. Pisma emocjonalne i oskarżycielskie zostawiamy w szufladzie. W ostatecznym rozrachunku znaczenie będą mieć te, które precyzyjnie omawiają problem i mogą stać się „podkładką” do wydatków i działań. Pismo do Nadleśnictwa musi zawierać możliwie najdokładniejsze koordynaty miejsca, w którym dochodzi do dewastacji. Warto załączyć zrzut ekranu z mapy satelitarnej z zaznaczeniem obszaru, gdzie stale powracają crossy i quady, lub podać współrzędne. Trzeba opisać szkody w terenie (np. zniszczona ściółka, rozjechane ścieżki przyrodnicze) i warto załączyć zdjęcia zniszczeń. Nie jest konieczne fotografowanie sprawców w akcji – wystarczą zdjęcia ich „dokonań”. Wnioskować należy o patrole Straży Leśnej w problemowym terenie, montaż zabezpieczeń fizycznych (np. szlabanów) lub fotopułapek. Nadleśnictwo może te wydatki sfinansować z budżetu na ochronę mienia. Trzeba jasno zażądać odpowiedzi z informacją o planowanych działaniach. Nadleśnictwo zobowiązane jest odpowiedzieć bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie miesiąca od dnia otrzymania wniosku. Wynika to z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (Art. 237 § 1). Wymienienie tego przepisu w piśmie to dla urzędnika sygnał, że nadawca zna swoje prawa i nie pozwoli na zignorowanie sprawy. WZÓR PISMA DO NADLEŚNICTWA (plik word do samodzielnego wypełnienia) znajduje się TUTAJ. (pobieranie automatyczne) Pismo do Gminy ma na celu wykazanie uciążliwości dla mieszkańców i lokalnego środowiska. Tak samo jak w piśmie do Nadleśnictwa należy dokładnie określić miejsce, w którym problem występuje i szczegółowo go opisać, załączając zdjęcia. Żądając wdrożenia rozwiązań należy powołać się na porządek publiczny i bezpieczeństwo, ponieważ szaleńcze rajdy crossami nie tylko prowadzą do dewastacji przyrody i płoszenia zwierząt, ale generują całkowicie realne ryzyko śmiertelnego wypadku z udziałem pieszych spacerujących w lesie. Wnioskować zatem należy o wsparcie działań porządkowych lub – jeśli problem jest długotrwały – o uwzględnienie środków w budżecie na wsparcie Policji bądź Straży Gminnej. Wymagać (a nie usłużnie prosić) trzeba odpowiedzi dotyczącej tego, jakie kroki Gmina podejmie, aby zwiększyć bezpieczeństwo w zagrożonym rejonie i czy rozszerzy współpracę z innymi służbami. Celem takiego pisma nie jest „zmuszenie do łapania sprawców”, ale wymuszenie na urzędnikach podjęcia działań systemowych, które utrudnią im dokonywanie dalszych dewastacji i stwarzanie zagrożeń. W oparciu o Ustawę o dostępie do informacji publicznej (art. 2 ust. 1) można też zażądać wyjaśnień, jakie działania zaradcze Gmina podjęła do tej pory, o ile problem był już wcześniej Gminie zgłaszany – Gmina ma obowiązek odpowiedzieć na pytania w terminie 14 dni. Warto mieć świadomość, że tryb UDIP (14 dni) służy do uzyskiwania informacji (np. „jakie działania zaradcze przeprowadzono”, […]
Hałas sprzętów domowych

Klimat akustyczny jest zasobem, którego jakość ulega postępującej degradacji wraz ze zwiększaniem się liczby hałaśliwych urządzeń produkowanych i dopuszczanych do sprzedaży. Unia Europejska twierdzi, że narzuca normy i wymagania dla producentów sprzętów, które zmierzają do ograniczenia hałasu w środowisku, tylko, czy aby na pewno? Dzisiaj przyjrzymy się temu, co zawierają specyfikacje najgłośniejszych urządzeń domowych i ogrodniczych, które można kupić w każdym sklepie. Gdy przyjrzymy się sklepowym półkom w dowolnym markecie budowlanym albo sklepie RTV AGD, szybko zdamy sobie sprawę, jak wiele jest sprzętów generujących dotkliwe hałasy. W sektorze domowym prym wiodą urządzenia codziennego użytku, takie jak blendery o dużej mocy, pralki, odkurzacze czy ekspresy ciśnieniowe, których praca w małych mieszkaniach często przekracza próg komfortu psychicznego sąsiadów. Urządzeń do użytku zewnętrznego jest jeszcze więcej: od powszechnych kosiarek i kos spalinowych, zamiatarek, odśnieżarek, po niezwykle uciążliwe dla otoczenia cyrkularki do drewna, rębaki do gałęzi, dmuchawy do liści, pilarki łańcuchowe, a nawet myjki ciśnieniowe. Nawet urządzenia promowane jako nowoczesne, jak pompy ciepła, zewnętrzne jednostki klimatyzacji czy zrobotyzowane kosiarki, jeśli są wykonane z tanich komponentów, generują monotonny, męczący szum lub wibracje. Wszystkie te maszyny, dostępne dla każdego „od ręki”, tworzą wspólnie agresywną kakofonię, która trwale degraduje klimat akustyczny miast i wsi, czyniąc z ciszy towar deficytowy. Najczęściej winimy sąsiada, który z pasją oddaje się zajęciom ogrodniczym w czasie wolnym, czyniąc nasz odpoczynek niemożliwym albo lokatora mieszkania obok piorącego po nocach czy odkurzającego w nietypowych godzinach. Rzeczywiście godziny użytkowania sprzętów czy ponadprzeciętna intensywność korzystania z nich to jedna strona medalu, ale druga to jednoznacznie same parametry tych urządzeń. Skoro sąsiedzi je kupili, to znaczy że zostały legalnie dopuszczone do sprzedaży. Kto w takim razie stoi za tym, że ich hałasy są tak intensywne, chociaż w XXI wieku to już od dawna nie jest jedyny możliwy stan rzeczy? Producent sam sprawdza głośność Klucz do zrozumienia tej sytuacji leży w unijnych procedurach oceny zgodności, opartych głównie na dyrektywie hałasowej (2000/14/WE). W praktyce proces dopuszczania sprzętu do sprzedaży opiera się na tzw. samocertyfikacji. To sam producent, a nie niezależna instytucja państwowa, jest odpowiedzialny za przeprowadzenie pomiarów emisji mocy akustycznej swojego wyrobu zgodnie z określonymi normami. Po wykonaniu testów w warunkach laboratoryjnych – które często odbiegają od realiów przydomowego ogródka – wytwórca wystawia deklarację zgodności WE i nanosi na maszynę charakterystyczną naklejkę z symbolem Lwa, określającą gwarantowany poziom hałasu. Choć w przypadku najbardziej uciążliwych urządzeń, takich jak kosiarki czy rębaki, wymagane jest zaangażowanie tzw. jednostki notyfikowanej, nadzór ten sprowadza się głównie do weryfikacji dokumentacji technicznej, a nie do wyrywkowych testów egzemplarzy prosto ze sklepowej półki. W efekcie system opiera się na zaufaniu do producenta, który – balansując na granicy dopuszczalnych norm – dąży do maksymalizacji wydajności kosztem ciszy, wiedząc, że ryzyko realnej kontroli parametrów akustycznych w fazie użytkowania jest bliskie zeru. Tutaj pojawia się pytanie retoryczne: co woli producent? Zarobić mniej na sprzęcie, który będzie cichszy a więc droższy w produkcji czy więcej na takim, który posiada tylko symboliczne izolatory hałasu albo nie posiada ich wcale? Unijne normy dla sprzętów Choć Bruksela chętnie promuje wizję „Europy wolnej od zanieczyszczeń”, w tym akustycznych, to limity, których producenci muszą przestrzegać samodzielnie sprawdzając czy im się to udało są, ale są zadziwiająco wysokie. Dla przykładu: dopuszczalny poziom mocy akustycznej dla popularnych kosiarek spalinowych o szerokości cięcia powyżej 50 cm to aż 100 dB, dla mniejszych jest to 96 dB. Dla porównania: 100 dB to poziom hałasu generowany przez motocykl bez tłumika lub zbliżony do młota pneumatycznego słyszanego z bliska. Unijne limity mocy akustycznej dmuchaw, kos spalinowych i podkaszarek sięgają 105–108 dB. Zbliżone są dla traktorków koszących. Rekordzistami są cyrkularki i rębaki. Normy dla nich oscylują wokół 110 dB. Oznacza to, że unijne wytyczne są tak naprawdę limitami ludzkiej wytrzymałości, a nie jakimikolwiek normami zmierzającymi do kształtowania bezpiecznego klimatu akustycznego w otoczeniu. W praktyce oznaczają, że każdy, kto używa tak głośnych urządzeń na przykład na osiedlu domów jednorodzinnych, dominuje akustycznie nad całym otoczeniem. Producenci, trzymając się górnych granic widełek legalnie zalewają rynek sprzętem, który w świetle prawa jest zgodny z przepisami, ale w świetle akustyki – agresywny i niszczycielski dla otoczenia. W odniesieniu do sprzętów domowych w większości nie istnieją żadne unijne rozporządzenia, które narzucałyby producentom maksymalny poziom hałasu dla tych urządzeń. Jeden z wyjątków stanowią odkurzacze. Od 2017 roku unijne przepisy wskazują, że nie powinny one generować więcej niż 80 dB. Technologia, która istnieje, ale kosztuje Cisza urządzeń jest możliwa i nie wiąże się z brakiem mocy – jest wynikiem precyzyjnej i kosztownej inżynierii, która w segmencie premium jest standardem. W urządzeniach wysokiej klasy producenci stosują szereg zaawansowanych rozwiązań, takich jak bezszczotkowe silniki inwerterowe, które eliminują tarcie mechaniczne, czy wielowarstwowe maty bitumiczne i kompozytowe obudowy o wysokiej gęstości, skutecznie tłumiące drgania u źródła. W przypadku urządzeń ogrodowych, jak kosiarki czy traktorki, luksusowe modele wykorzystują noże o zoptymalizowanym profilu aerodynamicznym, które redukują turbulencje powietrza, oraz systemy aktywnego tłumienia spalin z powiększonymi, wielokomorowymi tłumikami. W sektorze AGD, droższe ekspresy czy blendery są wyposażane w uszczelnione komory dźwiękochłonne i systemy miękkiego startu, zapobiegające nagłym skokom ciśnienia akustycznego. Dlaczego te rozwiązania nie trafiają do powszechnego obrotu? Odpowiedź jest brutalnie prosta: optymalizacja zysku. Implementacja materiałów pochłaniających dźwięk, precyzyjniejsze wyważenie wirujących elementów czy zastosowanie droższej miedzi zamiast aluminium w uzwojeniach silników podnosi koszt produkcji każdego egzemplarza o kilkanaście, a czasem kilkadziesiąt euro. W skali milionów sztuk sprzedawanych w marketach budowlanych, rezygnacja z izolatorów hałasu oznacza dla producenta kolosalne oszczędności. Skoro obowiązujące normy są tak liberalne, że pozwalają na sprzedaż wyjącego i huczącego sprzętu, producent nie widzi interesu w poprawianiu jakości życia ogółu społeczeństwa kosztem własnej marży. Dopóki klient, w pogoni za niską ceną, akceptuje produkt, który od dnia zakupu brzmi jak zużyta maszyna przemysłowa, dopóty cisza (i zdrowie, które z niej wynika) pozostanie towarem luksusowym, zarezerwowanym dla najzamożniejszych. Jak zmienić wadliwy system Obecny system, oparty na pobłażliwych normach i samocertyfikacji producentów, jest reliktem minionej epoki, w której wydajność mechaniczna stała ponad dbałością o zdrowie użytkowników. Jako konsumenci nie musimy godzić się na rolę pasywnych odbiorców hałasu, a rozwiązaniem nie jest kupowanie droższych, cichszych urządzeń. Prawdziwa zmiana musi zajść na szczeblu legislacyjnym. Brzmi skomplikowanie i takie jest, ale […]
Tak, wieś jest głośna

Stereotyp o „cichej wsi” przełożył się już na tyle wymiernych szkód, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowiło zareagować. Właśnie trwają prace nad projektem ustawy, która może wywrzeć bardzo ważny i potrzebny wpływ edukacyjny na temat hałaśliwości terenów wiejskich, na których prowadzi się produkcję rolną. Z poszukiwania ciszy na wsi i przekonania, że na pewno się ją tam znajdzie wynikają ludzkie dramaty, o czym pisaliśmy już niejednokrotnie. „Jak komuś hałas przeszkadza, to niech się na wieś wyprowadzi” jest głównym hasłem ze strony ludzi, którzy nie chcą rozmawiać o możliwościach ograniczenia szkodliwego wpływu hałasu na zdrowie i tym samym, masowo szerząc takie przekonania, wpływają na kształtowanie powszechnego mniemania, że na wsi jest cicho. A nie jest. Za stereotypem, który jest tak powszechny, że uchodzi za prawdę, idą konkretne decyzje o przeprowadzkach na tereny wiejskie w poszukiwaniu ciszy, co później często kończy się procesami sądowymi z rolnikami pozywanymi przez przybyszów z miast za hałas. Realnym ryzykiem staje się więc paraliż produkcji rolnej, która jest jednakże niezbędna do prawidłowego funkcjonowania państwa. Wiosną 2024 grupa 40 posłów PiS i jeden poseł partii Kukiz’15 stała za inicjatywą wprowadzenia w Kodeksie wykroczeń zmian mających doprowadzić do niekaralności rolników za hałas (Artykuł na ten temat znajduje się TUTAJ). Propozycja była jednak tak niedookreślona i ryzykowna, że choć odnosiła się do realnego problemu, który wymaga reakcji, to w mrokach dziejów przepadła w pełni zasłużenie. Wiosną 2026 Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wystąpiło z projektem znacznie lepszym. Świadomość funkcji wsi Tym co jest najważniejsze w bieżącym Projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu ochrony rolniczych funkcji produkcyjnych wsi, jest wprowadzenie konieczności podpisania oświadczenia notarialnego przy zakupie lub dzierżawie nieruchomości na wsi na temat świadomości istnienia zakłóceń wywoływanych przez działalność rolną na przedmiotowym terenie. Minister Stefan Krajewski odpowiada na pytania dziennikarzy. Fot. MRiRW Propozycja MRiRW w tym zakresie brzmi: Jeżeli przeniesienie prawa własności nieruchomości dotyczy nieruchomości położonej poza granicami administracyjnymi miasta, akt notarialny zawiera oświadczenie nabywcy tego prawa, że jest świadomy możliwych zakłóceń korzystania z tej nieruchomości wywołanych działalnością rolniczą prowadzoną na nieruchomościach sąsiednich. Przepis ten stosuje się również do przeniesienia prawa użytkowania wieczystego. Wprowadzenie takiego zapisu to oczywisty krok przeciwko oszustom, którzy mamią ludzi poszukujących ucieczki od hałasu wizjami „ciszy, spokoju i śpiewu ptaków o poranku”, jeśli zakupią nieruchomość na wsi. Tego rodzaju kłamliwych ofert jest mnóstwo, a o procederze także pisaliśmy już wielokrotnie – na przykład TUTAJ O ciszy na wsi kłamią zarówno pośrednicy nieruchomości jak i ci rolnicy, którzy nie mają nic przeciwko przygarnięciu grubych tysięcy za sprzedaż działki „miastowemu” wabiąc go na rzekomą „ciszę i spokój”, ale gdy zaczyna się upominać o zgodność zapewnień z rzeczywistością to nagle przypominają sobie o „odwiecznych prawach wsi”, o których jakoś jednak zapomnieli wspomnieć przed przelewem miliona na konto. Wprowadzenie wymienionej powyżej zmiany definitywnie pomoże wyleczyć tego rodzaju zaburzenia pamięci u sprzedawców wiejskich nieruchomości. Ukrócenie zatajania Poświadczeniem świadomości nadużyć są głosy krytyczne wobec proponowanej zmiany ze strony środowisk samorządowych i osób prywatnych, które już teraz obawiają się, że konieczność wpisywania takich oświadczeń do aktów notarialnych drastycznie obniży wartość działek budowlanych, co uderzy w finanse gmin (podatki) i majątek prywatny obecnych mieszkańców. I owszem, właśnie tak będzie – czyli wreszcie tak, jak być powinno. Jeśli sprzedawany produkt jest obciążony oczywistymi wadami, to zatajanie tych wad przed nabywcami, a później pretensje wobec nabywców, że te wady odkryli i domagają się ich usunięcia jest nie tylko przejawem skrajnej hipokryzji, ale przede wszystkim próbą przerzucenia kosztów własnego zysku na zdrowie i spokój nieświadomego niczego nabywcy. W tej narracji majątek gminy i rolnika się liczy, ale majątek „miastowego”, z którego trzeba – posługując się terminologią wiejską – wydoić jak najwięcej i zamknąć mu usta – nie. Rozwiązanie proponowane przez Ministerstwo jest uczciwe. Uwzględnia potrzeby obu stron. Przekładając je na język potoczny: musisz zaakceptować, że wieś jest głośna ponieważ produkcja żywności gdzieś odbywać się musi, ale musisz też być rzetelnie i obowiązkowo poinformowany w co się pakujesz. To podejście do sprawy trzeźwe jak nigdy dotąd. Zmiany w innych przepisach Eksperci prawni zauważają jednak niuanse punktując, że oświadczenie o „świadomości hałasu” może być sprzeczne z istotą prawa własności. Fakt, że ktoś wiedział o hałasie, nie daje komuś innemu bezterminowego prawa do przekraczania norm środowiskowych. W tym aspekcie pojawiają się dwie kolejne propozycje MRiRW: W ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz.1071, 1172 i 1508 oraz z 2026 r. poz. 184) po art. 144 dodaje się art. 144 w brzmieniu: „Art. 144. Właściciel nieruchomości w wyniku prowadzenia działalności rolniczej nie zakłóca korzystania z nieruchomości sąsiedniej ponad przeciętną miarę, wynikającą z art. 144, chyba że działalność ta jest prowadzona niezgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej lub przepisami prawa.”. W ustawie z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń (Dz. U. z 2025 r. poz. 734,1676, 1814, 1818 i 1872) w art. 51 dodaje się § 4 w brzmieniu: „§ 4. Nie podlega karze za wykroczenie określone w § 1 lub § 3, kto zakłóca spokój lub spoczynek nocny w wyniku prowadzenia działalności rolniczej, chyba że zakłócenie spokoju lub spoczynku nocnego nastąpiło w wyniku prowadzenia tej działalności niezgodnie z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej lub przepisami prawa.”. Są to próby doprecyzowania co jest działalnością, jaka powinna podlegać ochronie przed roszczeniami, a co nią nie jest. W tym punkcie krytycy pytają: co to jest „normalna działalność rolnicza”? Czy nowoczesna, wielka ferma przemysłowa hałasująca 24/7 to ten sam rolnik, którego ustawa ma chronić? Brak rozróżnienia między małym gospodarstwem a agro-przemysłem jest niewątpliwie słabością tej propozycji. Dodatkowo intencja rozszerzonych definicji, w kontekście dotychczasowego orzecznictwa, wydaje się cokolwiek niejasna. W odniesieniu do art. 144 Kc działalność rolnicza na wsi już teraz jest adekwatna względem tzw. „stosunków miejscowych” będących punktem odniesienia, a sądy orzekają kary tylko wtedy, kiedy działalność ta prowadzona jest niezgodnie z istniejącymi przepisami. Tak samo rzecz ma się w kontekście zmiany proponowanej dla art. 51 Kw. Wielkopolska Izba Rolnicza wskazywała wprawdzie już na absurdalną sytuację, w której „rolnik na własnym polu musi tłumaczyć się policji z tego, że kosi zboże przed nadchodzącym deszczem”, co jednakże sugeruje raczej potrzebę przeszkolenia niektórych […]
Za długo, za głośno

Wielodniowe festiwale muzyczne w centrach miast, zbyt głośne festyny, imprezy miejskie z potężnym nagłośnieniem na rynkach i błoniach między zabudową mieszkaniową – to stały pejzaż i udręka wiosenno-letnich miesięcy. Gdy wydarzenie już trwa, nic nie można zrobić, a Policja nie podejmie interwencji. Z wyprzedzeniem i w sposób zorganizowany – jak najbardziej. Twierdzenie, że władze miasta bądź gminy „nie mają władztwa” by ograniczyć czas trwania lub uciążliwość kilkudniowego festiwalu czy innego zbyt głośnego wydarzenia ingerującego w życie całego miasta jest w świetle przepisów znacznym nadużyciem interpretacyjnym, a często po prostu nieprawdą. Imprezy te w znaczący sposób oddziałują na funkcjonowanie i dobrostan mieszkańców. Niemożność snu przez trzy a nawet cztery noce z rzędu stwarza realne ryzyko pogorszenia stanu zdrowia u osób chorych, starszych i dzieci, a konieczności generowania hałasu dokuczliwego na przestrzeni nawet kilku kilometrów nie da się niczym uzasadnić. Imprezę da się zorganizować bez dręczenia hałasem ludzi, którzy nie chcą w niej uczestniczyć. We wcześniejszych artykułach pisaliśmy o tym, że gmina lub władze miasta nie mogą odmówić zgody na organizację imprezy jeżeli podmiot zainteresowany dostarczy komplet wymaganych dokumentów wynikający z Ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych. Dokumenty dotyczące bezpiecznych limitów immisji hałasu do środowiska wciąż nie są wymagane, co „zawdzięczamy” rażącej opieszałości Ministerstwa Klimatu i Środowiska, które prezes rady ministrów zobligował do uzupełnienia tego braku w 2024 roku, a zatem rzeczywiście hałaśliwość imprezy wciąż nie może być powodem niewydania zgody na organizację wydarzenia. Brak możliwości to fikcja Nie jest jednak prawdą, jakoby władze lokalne nie mogły ograniczyć uciążliwości imprezy. Wynika to z art. 29 ust. 2 pkt 4 tej ustawy, który nakłada na organ (wójta, burmistrza, prezydenta) obowiązek określenia w zezwoleniu konkretnych warunków przeprowadzenia imprezy, w tym jej dokładnego czasu rozpoczęcia i zakończenia. Władze mają zatem pełne prawo wyznaczyć godzinę zakończenia koncertów na 22:00 lub 23:00, dbając o dobrostan mieszkańców. Urzędnicy niestety jakimś cudem często mylą „obowiązek wydania decyzji pozytywnej w przypadku dostarczenia kompletu dokumentów przez organizatora” z rzekomym brakiem wpływu na jej treść. Dodatkowo gminy – wbrew obiegowej opinii – posiadają szereg narzędzi regulacyjnych. Jeśli z nich nie korzystają, wynika to z decyzji politycznej lub promocyjnej, a nie z braku możliwości. Ponadto, w odniesieniu do imprez organizowanych lub współorganizowanych przez samą gminę, władza lokalna posiada całkowite władztwo nad kształtem i przebiegiem imprezy. W tym wariancie tłumaczenie, że „gmina nic nie może zrobić” stanowi jednoznaczne kłamstwo. Oto jak sytuacja ta wygląda z perspektywy Ustawy o samorządzie gminnym oraz przepisów powiązanych: Ustawa o samorządzie gminnym a hałas imprezowy Większość wielkich festiwali odbywa się na terenach należących do miasta (błonia, parki, lotniska miejskie). Jako właściciel terenu, miasto podpisuje z organizatorem umowę najmu lub użyczenia. W takiej umowie gmina może zawrzeć dowolne obostrzenia, np. „cisza koncertowa od godziny 23:00” lub „maksymalny poziom emisji dźwięku X dB”. Nie ma żadnej podstawy prawnej, która obligowałaby gminę do wydania zgody na hałas do rana ani przez kilka dni z rzędu całodobowo. Argumentami, które mieszkańcy powinni kłaść na stół w rozmowach z wójtem, burmistrzem czy prezydentem domagając się nakreślenia racjonalnych ram organizacji głośnych wydarzeń jest Art. 7 ust. 1 Ustawy o samorządzie gminnym. Definiuje on tzw. zadania własne gminy. W punkcie 1 wymienia ochronę środowiska, a w punkcie 5 ochronę zdrowia. Na zdjęciach ilustrujących ten artykuł widzimy wskazania decybelomierza podczas festynu familijnego w Nowym Sączu. Użyta została krzywa korekcyjna C, którą stosuje się do oceny całkowitego wpływu hałasu na organizm. Energia fali akustycznej jest na tyle duża, że drgania przenoszone są przez kości czaszki i klatkę piersiową. Przy tak intensywnym hałasie nawet najlepsze stopery w uszach nie chronią wtedy przed wpływem hałasu na narządy wewnętrzne – a co mamy w kadrze? Maleńkie dzieci bezpośrednio pod sceną. W warunkach przemysłowych z uwagi na przepisy BHP, przy tak intensywnym hałasie dopuszczalny czas ekspozycji wynosiłby zaledwie kilka minut. Uczestnicy festynów, festiwali i innych imprez masowych przebywają na nich nierzadko od początku do końca – przez kilka godzin albo kilka dni. Dla dzieci hałas mierzony krzywą C jest szczególnie podstępny, ponieważ ich delikatne narządy wewnętrzne łatwiej wchodzą w rezonans z niskimi tonami, co przy wielogodzinnej ekspozycji może prowadzić do skrajnego wyczerpania organizmu, różnorakich zaburzeń jego funkcjonowania i trwałych uszkodzeń słuchu. Skoro hałas jest prawnie uznany za emisję do środowiska, a jego nadmiar bezpośrednio uderza w zdrowie (deprywacja snu, stres akustyczny), to gmina, pozwalając na całonocną „dewastację dźwiękową” osiedli, de facto uchyla się od realizacji swoich ustawowych zadań, przez co naraża się na zarzut niedopełnienia obowiązków (Art. 231 Kodeksu Karnego) i jest wyłącznie kwestią czasu aż któraś ze zdesperowanych grup mieszkańców dręczonych każdego roku cyklicznymi hałasami imprezowymi z tego przepisu skutecznie skorzysta. Nie ma bowiem związku pomiędzy wolą „promocji miasta” i „organizowania atrakcji” a zezwalaniem na tak długi czas trwania i hałas tak intensywny, że odbiera dużej części mieszkańców możliwość normalnego funkcjonowania, a mieszkających najbliżej naraża na pogorszenie stanu zdrowia. Kolejnym narzędziem jest dbałość o porządek publiczny i bezpieczeństwo obywateli. Generowanie gigantycznego hałasu w godzinach nocnych na obszarze całego miasta jest obiektywnym naruszeniem porządku publicznego. Jeśli prezydent miasta w zezwoleniu na imprezę masową (na podstawie Art. 29 Ustawy o bezpieczeństwie imprez masowych) wpisuje godzinę zakończenia 3:00 lub 4:00 rano albo zgadza się na to by wydarzenie trwało kilka dni z rzędu dobrowolnie i świadomie rezygnuje z dbałości o spokój mieszkańców, do której obliguje go ustawa samorządowa. Warto wiedzieć również, że Ustawa o samorządzie gminnym daje mieszkańcom dwa istotne narzędzia, które mogą ukrócić samowolę hałaśliwych festiwali: 1. Konsultacje społeczne (Art. 5a): Mieszkańcy mogą domagać się przeprowadzenia konsultacji w sprawie kalendarza imprez miejskich i wyznaczenia stref wolnych od uciążliwego nagłośnienia. 2. Obywatelska inicjatywa uchwałodawcza (Art. 41a): To najskuteczniejsza broń. Grupa mieszkańców może wnieść pod obrady Rady Miasta gotowy projekt uchwały określający standardy akustyczne dla imprez na terenach gminnych. Taka uchwała może np. zakazać używania nagłośnienia o dużej mocy po godzinie 22:00 w określonych lokalizacjach. Rada Miasta musi taki projekt rozpatrzyć – nie może go zignorować. Bez ukrywania faktów W odniesieniu do treści umów z organizatorami festiwali władze miast często zasłaniają się „tajemnicą handlową”. To następna nadinterpretacja przepisów, ponieważ władze miasta to w rzeczywistości pracownicy zatrudnieni przez nas wszystkich, a art. 11b ustawy o samorządzie […]